Header image
 

GASTROENTEROLOJİ

ve

İÇ HASTALIKLARI UZMANI

 

 

KABIZLIK NEDİR? (KONSTİPASYON)

 Barsakların düzenli  çalışmasını engelleyen bir hastalığın dışa vuran bir belirtisidir. Bir çok hastalık kendini kabızlık şeklinde dışa vurabilir, hastanın dikkatini çekebilir. Kabızlık kolayca ölçülebilen ve hastalar arasında karşılaştırabilen bir şey olmadığı için,  hastalar kabızım dediği zaman, çoğunluğu  aynı şeyden bahsetmiyordur. Kilomuzu kolayca ölçebiliriz  ve diğer insanlarınki kolayca karşılaştırabiliriz. Fakat ne kadar dışkıladığımızı kolayca ölçemeyiz. Bu nedenle kabızlık şikayetinde bulunan her hastanın kendine göre bir kabızlık tanımı vardır. Bazı hastalar bir gün dahi dışkılamasalar kabız olduğunu söylerken, bazı hastalar haftada bir dışkılar ve şikayet bile etmezler. 

 

O zaman en basit tanımı ile kabızlık haftada üç defa  dan daha az dışkılamadır.

KABIZLIK NEDENLERİ NELERDİR?

Doktorlar için önemli olan kabızlığı öncelikle iki gruptan birine koymaktır. Organik mi yoksa fonksiyonel mi? Organik olanlar nedenler insan vücudunun yapısal, gözle görülür, elle tutulur hastalıklarına bağlı olanlardır. Örnek olarak kalın barsak kanserleri örnek verilebilir.  Kanser büyüyerek barsağı sarıp daraltarak, dışkının geçişini engeller, böylece kabızlık yapabilir.

Fonksiyonel nedenlerse organların yapıların normal olduğu fakat işlevlerini yinede yapamadıkları durumlardır. Buna en iyi örnek tıpda İBS ( İrritabl Barsak Sendromu ) denilen halk arasında “spastik kolon” olarak bilinen hastalıktır. İrritabl Barsak Sendromunda yapılan bütün tetkiklere, çekilen tomografi ve MR’lara rağmen elle tutulur,gözle görülür bir lezyon bulunamaz. Fakat barsak görevini yinede yapmamaktadır. Bu nedenle halk arasında bir diğer ismi “barsak tembelliğidir”   

Kabızlık nedenleri arasında özellikle yaşlı hastalarda ilaçlar önemli bir gruptur. Kabızlık yapan bir çok ilaç bilinmektedir. Kabızlık şikayeti ile doktorunuza başvurduğunuzda kullandığınız ilaçları mutlaka belirtiniz

Diyabet (şeker hastalığı) gene uzun seneler sonucunda otonom nöropati yaparak kabızlığa yol açar.

 

KABIZLIK DİYETİ

Burada yapılan öneriler kabızlığın altında herhangi bir hastalık olmadığında geçerlidir. Yukarda bahsedildiği gibi barsak kanserine (kolon kanseri) bağlı kabızlıkta nedene yönelik medikal veya cerrahi tedavi yapılmalıdır

Kabızlığın fonksiyonel olduğu hastalarda en önemli tedavi barsak eğitimidir.

  • Her gün sabah mutlaka  kahvaltı yapılmalıdır. Ağızdan gıda alınması  gastro-kolonik (mide-barsak) refleksi uyararak barsak hareketlerini arıttır. Bir bardak su içmek bile işe yarayabilir.

 

  • Dışkılama ihtiyacı olmasa bile mutlaka sabah tuvalete gidilmelidir. Fakat tuvalette kitap gazete okuyarak fazla kalınmamalıdır.

 

  • Bol su içmek dışkınızın yumuşamasına yardımcı olur.Günde en az sekiz on bardak su içmenizi öneririm

 

  • Çağımızda kabızlığın en sık nedenlerinde biride ilaçlardır.  Kabızlık yaptığı bilinen ilaçlardan alıyorsanız çok lifli gıdaları azaltmanız faydalı  olabilir.

 

  • Kabızlık yaptığı bilinen bir ilaç almıyorsanız çok lifli gıdalar tüketmek dışkınızı yumuşatabilir.

 

  • Günlük aktivitesi az, sedanter  bir hayat sürenler mutlaka egzersiz yapmalıdırlar

 

  • Kabızlık önlenmesinde en son başvurulacak yöntem ilaçlardır. İlaçlar barsakları daha da tembelliğe alıştırabilir.

 

 

KABIZLIK NE ZAMAN CİDDİ BİR HASTALIĞIN BELİRTİSİ OLUR?

Aşagıdaki şikayetlerden birisi kabızlığa eşlik ediyorsa mutlaka doktora başvurunuz?

  • Makattan kan gelmesi
  • Kilo kaybı
  • Kanlı ishal
  • 45-50 yaşından sonra birden gelişen kabızlık
  • Kabızlık dönemlerini ishal dönemlerinin izlemesi.

KABIZLIK CİDDİ BİR HASTALIĞI BELİRTİSİ OLDUGUNDA NE YAPILIR?

Yukarda sayılan belirtilerden birinin olması halinde hastalara kesin tanı koymak için kolonoskopi veya rektosigmoidoskopi yapılabilir.